Współczesnym dowodem bogatej i długiej historii ziemi przemęckiej są liczne zabytki sztuki świeckiej i sakralnej. Niemal w każdej z miejscowości odnajdujemy wspaniałe budynki o ciekawej historii. Wśród nich znajdują się trzy kościoły pocysterskie - w Przemęcie, Wieleniu i Kaszczorze. Wędrując po gminie możemy odwiedzić także liczne pałace i dwory, spośród których wyróżniają się pałace w Popowie Starym i Siekowie.

Barchlin

W północnej części Barchlina wznosi się dwór w formie willi neorenesansowej, zbudowanej w 1893 roku przez ówczesnego właściciela majątku Fryderyka Ksawerego Speicherta. Obok dworu znajduje się park z końca XIX w. ze stawem i okazałą topolą białą o obwodzie ok. 370 cm oraz dębem, którego obwód wynosi 310 cm. Na trawniku przed dworem rośnie także pomnikowy cis (obwód 230 cm), rozwidlający się na cztery pnie. W sąsiedztwie położone są zabudowania folwarczne z końca XIX w.

Bucz

Kościół pw. św. Barbary w Buczu

W Buczu stoi drewniany kościół pw. św. Barbary z 1782 roku, stanowiący piękny przykład wiejskiego baroku. Wśród cennego wyposażenia wnętrza znajduje się barokowy ołtarz główny z poł. VXII w., dwa późnobarokowe ołtarze boczne z końca XVIII w., ambona z fragmentami z XII w. oraz rokokowa chrzcielnica z 2 poł. XVIII w.

Pałac w Buczu

W południowo-zachodniej części wsi wznosi się klasycystyczny pałac, zbudowany przez rodzinę Petzel w XIX w.

 

Wokół pałacu rozciąga się park, założony zapewne na przełomie XVII i XVIII w., który obecny kształt krajobrazowy uzyskał w końcu XIX w. Pośrodku znajduje się rozległa polana i niewielki owalny staw z wysepką.

Kaszczor

Kościół pw. św. Wojciecha w Kaszczorze

W Kaszczorze wznosi się powstały w latach 1764-1777, późnobarokowy kościół pw. św. Wojciecha. Został on zbudowany na miejscu drewnianej świątyni z końca XVI w. Z barokowo-klasycystycznego wyposażenia z 2 poł. XVIII w. uwagę zwraca ołtarz główny z renesansowym krucyfiksem z 2 poł. XVI w., dwa ołtarze boczne oraz późnobarokowa ambona z rzeźbą Matki Boskiej Niepokalanej umieszczoną na zwieńczeniu baldachimu.


Kościół ewangelicki w Kaszczorze

 

Popowo Stare

W południowo-wschodniej części Popowa Starego wznosi się późnobarokowy dwór Szołdrskich z lat 1775-1785. Wewnątrz zachowały się częściowo oryginalne dekoracje sztukatorskie. Przy dworze rozciąga się park z końca XIX w. (3,50 ha), z różnorodnym drzewostanem, z którego najgrubszy jest dąb o obwodzie 640 cm.

Przemęt

Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Przemęcie

Pamiątką z czasów cystersów w Przemęcie jest okazały barokowy kościół pw. Jana Chrzciciela, wybudowany w latach 1651-1690. w roku 1742 kościół ten został częściowo zniszczony przez pożar i ponownie odbudowany w latach 1758-1759. Uwagę wchodzących do wnętrza przykuwa barokowy ołtarz główny z 1755 r. Po południowej stronie kościoła św. Jana Chrzciciela znajdują się fragmenty dawnych zabudowań klasztornych, pochodzących z XVII w., przebudowanych ok. 1767 r. i w XIX w.

Kościół pw. św. Piotra i Pawła w Przemęcie

Czasy cystersów pamięta też późnobarokowy kościół pw. św. Apostołów Piotra i Pawła (obecnie cmentarny), przebudowany w poł. XVII w. z wcześniejszej budowli gotyckiej.
Wewnątrz odnajdujemy rokokowe wyposażenie z 1770 r. Przed kościołem stoi figura św. Józefa. Pośrodku przyległego cmentarza znajduje się rzeźba "Pieta".

Kościół pw. św. Andrzeja w Przemęcie

Kilkaset metrów dalej znajduje się zbudowany w początkach XIX w., kościół cmentarny pw. św. Andrzeja.

Siekowo

Pałac w Siekowie

W Siekowie na uwagę zasługuje przede wszystkim położony w parku (15 ha) piękny pałac w stylu renesansu francuskiego. Wybudowano go w latach 1878-1879 dla Zygmunta Czarneckiego. Z przodu znajdują sie okazy drzew krajowych, przede wszystkim wiązów. Jeden z nich o obwodzie 6,75 m zaliczony jest do najgrubszych drzew tego gatunku w Wielkopolsce.
Park w Siekowie wpisany jest na listę zabytków przyrody i podlega ochronie.

Kościół pw. Niepokalanego Poczęcia NMP w Siekowie

Odwiedzając te okolice warto zobaczyć powojenny kościół pw. Niepokalanego Poczęcia NMP. W kościele na uwagę zasługują: droga krzyżowa umieszczona nad głównym wejściem do świątyni i płaskorzeźba Matki Boskiej.

Sokołowice

Na wzniesieniu górującym nad okolicą w 1806 roku powstał klasycystyczny dwór, zbudowany dla Andrzeja Skarżyńskiego. Wokół rozciąga się park (ok. 4,5 ha), rozplanowany w poł. XIX w., z dużym stawem w części zachodniej. Nad jego brzegiem wznosi się, pochodzący z 1 poł. XIX wieku, spichlerz z podcieniem od frontu i ścianami o drewnianej konstrukcji szkieletowej. Obecnie nie jest użytkowany. Stoi on na fundamentach gotyckiego dworu. Według zachowanych z 1524 roku dokumentów wynika, że mieścił się tu dwór obronny, który zawalił się w 1751 roku i prawdopodobnie po 1760 r. został odbudowany.

Wieleń

Kościół pw. Narodzenia NMP w Wieleniu

W południowej części znajduje się późnobarokowy kościół pw. Narodzenia NMP, wzniesiony w latach 1731-1742 na planie krzyża łacińskiego przez cystersów przemęckich, na miejscu wcześniejszych świątyń drewnianych. W ołtarzu znajduje się najcenniejszy zabytek kościoła. Jest to pochodząca z 2 poł. XV wieku, słynąca cudami gotycka rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem „Ucieczka Grzeszników”, która jest celem licznych pielgrzymek. Ołtarz główny przebudowany został w latach 1952-53 z użyciem elementów barokowych z okresu budowy świątyni.


Zabytki w gminie Przemęt wraz z numerami i datami wpisów do ewidencji zabytków:

Bucz


Barchlin

Błotnica

Kaszczor

Kluczewo

Mochy

Osłonin

Perkowo

Popowo Stare

Przemęt

Sączkowo

Siekowo

Siekówko

Sokołowice

Solec

Wieleń